Vjerski objekti

CAREVA DŽAMIJA:

Na mjestu današnje Careve džamije, Isa-beg Ishaković je 1459. godine, izgradivši svoju džamiju,
udario temelje razvoju Sarajeva. Onakva kakvu je danas vidimo izgrađena je 1566. godine po
naređenju sultana Sulejmana I Kanunija. Ovo remek djelo graditeljstva iz osmanskog perioda
dopunjeno je 1912. godine, izgradnjom zgrade Ulema medžlisa koju je projektovao Karl Paržik.
Za Carevu džamiju karakteristična je osmougaona munara, za koju se smatra da je jedna od najljepših na ovim
prostorima.

BEGOVA DŽAMIJA:

Gazi Husrev-begova džamija izgrađena je od vakufa istoimenog sandžak-bega koji je boravio u Bosni od 1521. do 1541. godine. To je jedna od najznačajnijih osmanskih građevina koja svojim izgledom, 45 metara visokom munarom i sahat kulom dominira starim dijelom Sarajeva. Gazi Husrev-beg je gradnju povjerio jednom od najvećih graditelja onog vremena u Carstvu, Perzijancu Adžem Esir Aliju. Gradnja je počela 1530/31. godine, a nakon njenog završetka osvanula je smjela i lepršava arhitektonska znamenitost čija je glavna kupola široka 13 metara i okružena je manjim. Manje kupole se nazivaju tetime a
imale su posebne ulaze te su služile za primanje putujućih derviša. Poslije velikog požara u Sarajevu
1697. godine, uništena je arabeska i najveći dio onoga što je Esir Ali ostavio iza sebe. Džamija je
obnovljena tek 1762. godine da bi je 127 godina kasnije ponovo progutala vatra. Novo obnavljanje
doživjela je 1886. godine. Kao takva dočekala je i 1992. godinu a nakon pretrpljenih oštećenja u ratu,
ponovo je obnovljena.

 

ALI-PAŠINA DŽAMIJA:

Džamija je podignuta od vakufa budimskog beglerbega Hadim Ali-paše u vrijeme kada je upravljao
Bosanskim pašalukom (1560/61.). Ova džamija nije impozantna po svojoj veličini ali je karakteriše
proporcionalnost i sklad koji do dana današnjeg na ovim prostorima nisu prevaziđeni. Izgrađena je u
klasičnom istanbulskom stilu, sa velikom kupolom koja pokriva prostor za namaz, te sa tri male
kupole koje natkrivaju trijem.

MEZARJE ALFAKOVAC:

Gotovo na svakom koraku možemo vidjeti groblje. Iako pogled zna zamagliti, ne može se proći pored
mezarja ili turbeta a da u mislima ne ostane dostojanstveno držanje nišana. Ako prođete pored
mezarja Alfakovac, shvatićete zašto se ono smatra jednim od najljepših primjera memorijalne
islamske kulture i remek djelom ondašnjih majstora.

 

STARA PRAVOSLAVNA CRKVA:

Nema pouzdanog podataka kada je crkva sagrađena, jer se prvi put spominje 1539. godine. Izvjesno
je da je među najstarijim sakralnim objektima na ovim prostorima. Crkva je izuzetan arhitektonski
spomenik, a njena je unutrašnjost riznica izvanrednih primjeraka drvoklesarskog umijeća i
ikonopisne umjetnosti. Zanimljivost tlocrtnog rješenja, gdje je širina veća od dužine, te inventar, a
posebno ikonastas iz 1734. i zbirka starih ikona, te muzej, koga je 1889. godine uredio klisar crkve
Jeftan Despić, predstavljaju posebno izuzetno značajan objekat našeg naslijeđa.

 

NOVA PRAVOSLAVNA CRKVA:

Uz svesrdnu pomoć Rusije preko njenog konzula u Sarajevu 1872. godine, počela je gradnja nove
pravoslavne, Saborne crkve u Sarajevu. Kao graditelj potpisao se Makedonac Dimitrov koji je
gradio i Vojnu kasarnu, za čiju je izvedbu dobio orden od samog sultana. U toku rata 1992-1995
crkva je pretrpila veća oštećenja a obnovljena je 1999. godine uz pomoć grčke vlade.

KATEDRALA:

Na placu usred novonastalih gradskih blokova građenih po ugledu na gradove Srednje Evrope, od
1884. do 1889. godine građena je rimokatolička katedrala, djelo arhitekte Josipa Vancaša.
Arhitektonski, to je sinteza stila rane gotike i romanike, u dobrom zaostatku za najboljim
primjercima i jednog i drugog. No, postala je istinskim središtem bosanskih katolika.

 

STARA JEVREJSKA SINAGOGA:

Njena gradnja počela je u drugoj polovini XVI stoljeća, dvije decenije po dolasku Jevreja Sefarda, nakon
njihovog izgona iz Španije. Danas je to Muzej Jevreja koji čuva svjedočanstva o njihovom dolasku i životu
u Bosni i Hercegovini i holokaustu što su ga doživjeli u II svjetskom ratu. Ipak, najznačajniji jevrejski
kulturni spomenik i dokument, Sarajevska Hagada nalazi se u zbirci Zemaljskog muzeja u Sarajevu.